Kur’ân’da meşveret örneği var mıdır?

İhsan Sarı: “Meşveretin de namaz gibi farz olduğu söyleniyor. Bu doğru mu? Meşveretsiz yaptığımız işlerden ne derece sorumluyuz? Kur’ân’da meşveret örneği var mıdır?”

MEŞVERET ALLAH’IN EMRİDİR

Allah meşveret etmekten müstağnidir.

Fakat insanı, meleklerle meşveret ettikten sonra yarattı. Allah’ın meşverete ihtiyacı elbette yoktu.

Fakat Allah kâinata meyve olarak yaratacağı bu yeni cinsin hayatında, önemli bir karar merkezi olarak meşveretin hâkim olmasını istiyordu.

Bunun için de emretmek yerine, ilk örneği bizzat Kendi Zat-ı Uluhiyeti verdi. Yani meşvereti emretmekten öte, bizzat Kendisi buna örneklik etti, öncülük etti, fiiliyle kılavuzluk etti.

ALLAH, İHTİYACI OLMADIĞI HALDE MELEKLERLE MEŞVERET ETTİ

İlgili âyetler aynen şöyledir:

“Hani, Rabbin meleklere, “Ben yeryüzünde bir halife yaratacağım” demişti.

Melekler:

“Orada bozgunculuk yapacak, kan dökecek birini mi yaratacaksın? Oysa biz sana hamdederek daima seni tesbih ve takdis ediyoruz.” dediler.

Allah da:

“Ben sizin bilmediğinizi bilirim” dedi.”

Allah, Hz. Âdem’e bütün esmayı öğretti. Sonra onları meleklere göstererek, “Eğer doğru söylüyorsanız, haydi bana bunların isimlerini söyleyin” dedi.

Melekler:

“Seni bütün eksikliklerden tenzih ederiz. Senin bize öğrettiklerinden başka bizim hiçbir bilgimiz yoktur. Şüphesiz Sen Âlim ve Hakîm’sin.” dediler.1

KUR’ÂN MEŞVERETİ EMREDİYOR

Kur’ân iki âyetiyle meşvereti emrediyor.

İşte âyetler:

“Ve emruhum şûrâ beynehum”

“Onların işleri şûrâ iledir.”2

“Ve şâvirhum fi’l-emr”

“İş konusunda onlarla müşavere et.”3

Peygamber Efendimiz (asm) kendisine vahiy gelip durduğu halde, hiç ihtiyacı yokken, sırf ümmete örnek olmak için ashabıyla birçok kere meşveret etti. Ve meşveret sonucunda karşı görüşü uygun buldu. Meselâ Bedir Savaşında ordunun karargâhını meşveret sonucunda belirledi.

Uhud Savaşına katılmaya meşveret sonucunda karar verdi. Hendek Savaşının şeklini meşveret sonucuna göre tesbit etti.

BEDİÜZZAMAN MEŞVERETİ TESİS ETTİ

Bediüzzaman geriye bir halife bırakmadı; iman ve Kur’ân hizmetini meşveret temelinde yürütülecek biçimde tesis etti. Meselâ Bediüzzaman, talebelerinin hizmette münakaşasız meşveret etmelerini emrediyor ve “Kararınızı kabul ederim.” diyor.4 Meşveretin şahs-ı maneviyi temsil ettiğini5 ifade ederek, “Medar-ı niza bir mesele varsa meşveret ediniz.”6 buyuruyor. “Siz, meşveretle ne lâzımsa yaparsınız. Fakat ihtiyatla, telâşsız, velveleye vermemek lâzım!”7 diye emrediyor.

Nakş-ı i’câzı göstermek tarzında bir Kur’ân yazmaya meşveretle karar veriyor.8

Örnekleri arttırmak mümkündür.

MEŞVERETİN HÜKMÜ

İman ve Kur’ân hizmetinde meşveret, şahs-ı manevinin içtihadı hükmündedir.

Malûm, içtihatta isabet eden iki sevap alır; isabet etmeyen içtihat etmesinin karşılığı olarak bir sevap alır. Meşveret eden ise isabet etmese bile, hem içtihat sevabı, hem meşveret sevabı olmak üzere iki sevap alır. İsabet etmesi durumunda ise üç sevap alır. Münferit hareketlerimizde, yani meşveretsiz işlerimizde yanlış yapma riskimiz çok yüksektir.

Buna bağlı olarak mesuliyet de çok yüksektir.

Fakat meşverette yanlış yapma riskimiz çok düşüktür. Mesuliyet ise hiç yoktur!

Risale-i Nur Talebesi için Risale-i Nur hizmeti farz-ı ayn bir hizmettir. Çünkü cihaddır.

Risale-i Nur Talebesinin, Risale-i Nur hizmeti için yapacağı meşveret de farz-ı ayn hükmündedir.

Meşveretle Alakalı Temel Kaynaklarımız

Yeni Asya Gazetesi Yönetim Kurulu ve yazarları, Ege Okuyucuları ile İzmir’ de buluştu.

Programda Yeni Asya Gazetesi İlahiyatçı Yazarı Süleyman KÖSMENE Meşveretle Alakalı Temel Kaynaklarımız konulu Risale-i Nur’ un değişik yerlerinden ders yaptı.

Dipnotlar:
1- Bakara Sûresi: 30, 31.
2- Şûrâ Sûresi: 38.
3- Al-i İmran Sûresi: 155.
4- Şuâlar, s. 289, 423.
5- Kastamonu Lâhikası, s. 95.
6- Kastamonu Lâhikası, s. 181.
7- Emirdağ Lâhikası, s. 125.
8- Mektubat, s. 394; Barla Lâhikası, s. 166.

image_pdfimage_print

KONU İLE İLGİLİ MAKALELER

Namaz da okunan bazı ayetlerde eski savaşlardan bahsedilmesi...
1.031
Kocaeli’den okuyucumuz: “Namazda bazen okuduğumuz âyetlerde eski savaşlardan bahsediliyor. Bunların namazda okunmasının hikmeti nedir?”   Kur’ân Allah kelâmıdır. Allah kelâmının her bir âyeti h...
Neden okumalıyız?
898
Muharrem Bey: “Kitaba önem vermenin fazileti nedir? Müslüman neden okumalıdır?”   Kur’ân’ın her emri kâinatın nabzını tutan bir kudrete sahiptir. Hele o ilk emir... Bize âdeta yepyeni dünya...
Allah’ın kelâmı ve konuşması
1.817
 Umut bey: “Allah’ın konuşmasının delilleri konusunda bilgi verebilir misiniz?” ALLAH KONUŞUR Cenâb-ı Hak konuşandır, kelâm, söz ve beyan sahibidir. Peygamber görevlendirmek ve vahiy göndermek suret...
Bediüzzaman sırat köprüsünde kiminle görüştü?
2.603
Hayrettin Bey: “Üstad Hazretleri gördüğü bir sadık rüyada Ararat dağı infilak ediyor. Bu esnada mühim bir zat kendisine ‘İ’caz-ı Kur’ân’ı beyan et!’ diyor. Bu mühim zat kimdir? Ayrıca Sırat Köprüsü zi...
Şifâ âyetleri ve şifâ duâları
71.530
Şanlıurfa’dan okuyucumuz: “Peygamber Efendimiz (asm) hastalara ne gibi duâlar yapmıştır?” İnsanın hastalandığında şifâ için sebeplere müracaat etmesi, bu çerçevede doktora gitmesi, doktorun tavsiye...
Kurân okumaya çalışmak
3.327
“Ferizli” rumuzlu okuyucumuz: “Kur’ân okumasını bilmeyen biri Kur’ân sahifelerini çevirerek okur gibi yaparsa Kur’ân’la dalga geçmiş gibi olur mu?”   Kur’ân okumasını bilmeyen, öğrenmeye ça...
Divan-ı Harp’te Bediüzzaman
151
Muzaffer Bey: “Bedîüzzaman, Otuz Bir Marttan sonra çıkarıldığı Dîvân-ı Harb-i Örfî’de yaptığı on bir buçuk maddelik savunmasında tam bir hürriyet, vatanperverlik ve şerîat dersi verir ve müdafaası son...
Kur´ân-ı Kerim´i okuma adabı
595
İstanbul’dan/ okuyucumuz: “Kur’ân-ı Kerim okurken nelere dikkat etmeliyiz?”   Gazetemiz Yeni Asya, Ramazan ayına Kur’ân-ı Kerim vererek giriyor. Kur’ân ayında Kur’ân-ı Kerim hediyesi çok an...
Kur´ân´ı okumak ne demektir?
492
Keremcan Yıldırım: “Kur’ân’ı okumak ne demektir?”   Kur’ân’ı okumak iki şekilde olur: 1- Kur’ân’ın âyetlerini yüzünden veya ezberden, tecvitli veya tecvitsiz, anlayarak veya anlamayarak ...
Cevşenin azametine meleklerin hürmetinin sırrı nedir?
2.419
Recep ALBAYRAK: “Emirdağ Lâhikası 142. Sayfada geçen şu ifadeyi açıklar mısınız: ‘Risalet cihetiyle değil, belki velâyet-i Ahmediye noktasında…” Neden risalet cihetiyle değil?” Göklerde Cevşen’e Duyu...
Kur´ân´da hidâyet kavramı
890
Nuray Hanım: “Kur’ân’da geçen ‘hidayet’ kavramını Bediüzzaman nasıl açıklamıştır?”   Bakara Sûresi, Kur’ân-ı Kerim’in hem bir hidayet rehberi, hem bir hidayet kaynağı olduğunu beyan eden âyetl...
Kadınların özel hallerinde Kuran-ı Kerim´i tutmaları
1.381
İstanbul’dan bir bayan okuyucumuz: “Kadınların özel hallerinde öğrenmek, öğretmek ve ilim tahsil etmek gayesiyle Kur’ân-ı Kerîm’i tutabileceği söyleniyor. Ben Kur’ân öğrenmek için câmiye gidiyorum. Ki...
Kur’ân’da bir meşveret örneği
1.183
İhsan Bey: “Meşveretin hükmü nedir? Kur’ân’da meşveret örneği var mıdır? Meşveretsiz yaptığımız hizmetlerdeki sorumluluğumuz nedir?” Meşveret Allah’ın Emridir Allah meşveret etmekten müstağnidir. ...
Dâbbetü´l-Arz nedir?
1.603
Bursa’dan Eyüp Otman: “Dâbbetü’l-arz nedir? Ne zaman, nasıl ve niçin çıkar? Bu konudaki rivâyetler nelerdir?” Edirne’den Yasin Yapalak: “Dâbbetü’l-Arz meselesini açıklar mısınız? Nedir? Ne değildir?...
Neden İncil ve Tevrat korunmamış
5.796
Almanya’dan okuyucumuz: “Allah (c.c.) neden İncil, Tevrat gibi gönderdiği kitaplarını korumamış; ama Kur’ân-ı Kerim’i kıyamete kadar korumayı vaad ediyor?” Peygamberler kendi dönemlerinde insanların...
Bu makale size yardımcı oldu mu? Evet Hayır

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir