Kul hakkının da affı mümkündür

Erdoğan Erman: “İşlenen günahların ister istemez kul hakkına terettüp eden yönü olabiliyor. Kul hakkıyla ilgili günahtan kurtuluş nasıl olur? Öyle ya da böyle kul hakkına giren günahları işlemiş bir insana ne tavsiye edersiniz?”

 

Kul hakkı, ferdin zimmetine geçmiş olan, başkalarına mahsus maddî ve manevî imkân ve menfaatler ile Müslümanın başkaları lehine yapmakla yükümlü bulunduğu vazifelerdir.

İnsanların sosyal birer varlık olmaları ve toplumlar hâlinde yaşamaları, birbirlerine karşı sayılamayacak derecede haklar ve sorumluluklar doğurur. Karşılıklı hak ve sorumluluklarına riayet etmekle yükümlü bulunan Müslümanlar, bu yükümlülüklerini “kul hakkı” ifadesi içinde formüle etmişler ve riayet etmeye çalışmışlardır.

Günahların ister kişisel olanı, isterse kul hakkına gireni olsun, affı için yapılması gereken temel davranış pişman olmak, günahı itiraf etmek ve günahın kirinden Allah’a sığınmaktır. Bediüzzaman’ın formülü şöyledir: “Kusurunu görse, o kusur kusurluktan çıkar. İtiraf etse, affa müstahak olur.” 1
Kusurunu bilen ve gören bir kimsenin suçu ve günahı, çoğu zaman hem kul tarafından, hem Allah tarafından affediliyor. Kul hakkı için sadece verdiği zararın tazmin durumu kalır ki, bundan da bedel ödemek ve Allah’a sığınmak suretiyle kurtulmak mümkündür.

Resûlullah Efendimiz (asm): “Müslüman Müslümanın kardeşidir. Ona hıyanet etmez. Ona yalan söylemez. Ona yardımı terk etmez. Her Müslümanın ırzı, malı ve kanı diğer Müslümanın üzerine haramdır. (Mübarek kalbini göstererek) Allah korkusu buradadır. Bir kimseye şer olarak Müslüman kardeşini hor görmesi yeter” buyurmuştur.2

Mahşer Gününde Ahkemü’l-Hâkimîn Cenâb-ı Allah’tır. Takdir O’nundur. Kul hakkının mahşer günündeki yansımasını konu alan şu hadis-i şerifin verdiği haber tüylerimizi diken diken ediyor:
Resûlullah (asm) Ashab-ı Kirâm’a: “Müflis kimdir, biliyor musunuz?” diye sordu.
Ashab-ı Kirâm: “Bize göre müflis, parası-pulu olmayan ve malı bulunmayandır” diye cevap verdi.

Allah Resulü (asm) şöyle buyurdu: “Ümmetimden müflis olanlar şu kimselerdir: Kıyamet Günü namaz, oruç ve zekât ile gelir. Fakat amel defterinde; ‘Şuna sövdü!’, ‘’Şuna zina iftirası yaptı.’, ‘Şunun malını yedi.’, ‘Şunun kanını akıttı.’, ‘Şunu dövdü!’ diye yazılmış olarak gelir. Bu durumda hasenatının sevaplarından şu kimseye verilir. İyiliklerinin sevabından bu kimseye verilir. Eğer üzerindeki borç ödenmeden önce sevapları tükenirse, alacaklıların günahlarından alınıp onun üzerine yazılır. Sonra Cehenneme atılır.” 3

Ebû Katâde Haris b. Rib’iy (ra) bildiriyor ki, Resûlullah (asm):
“Allah yolunda cihad ve Allah’a iman amellerin en efdâlidir” buyurmuştu.

Bir adam ayağa kalktı ve: “Yâ Resûlallah! Eğer Allah yolunda öldürülürsem, benden sâdır olan günahlarım örtülür mü?” diye sordu.
Allah Resûlü (asm): “Eğer sabrederek, sevabını umarak ve arkanı dönmeden harbe yönelmiş halde iken öldürülürsen, kul hakkından başka günahlarına kefaret olur. Bunu bana şüphesiz Cibril söyledi” buyurdu. 4

Keza başka bir hadislerinde Allah Resûlü (asm) şöyle buyurmuştur:

“Kimin yanında kardeşinin vakar ve onurunu sarsacak cinsten veya kıymeti bulunan bir şeyden zulüm ve haksızlık ile elde edilmiş bir hak varsa, altın ve gümüşün bulunmayacağı gün gelmeden önce bu gün, dünyada iken helâlleşsin. Yoksa sâlih ameli varsa, haksızlığı kadar alınır, hak sahibine verilir. Şayet hasenatı yoksa hak sahibinin günahları alınır, onun üzerine yüklenir.” 5

Zikrettiğimiz hadis-i şeriflerden anlaşılacağı gibi, kul hakkı bir Müslümanın mânevî hayatı üzerinde önemli bir facia olarak bulunmaktadır. Her Müslümanın hayat hakkı, şahsiyet ve onurunun korunması hakkı, özel hayatının gizliliği hakkı, dinî ve vicdanî kanaat hakkı, ikamet, seyahat, öğrenme, bilgi edinme, düşünce ve ifade hürriyeti, mülk edinme, çalışma, harcama ve tasarrufta bulunma gibi kendi zatına özgü doğuştan getirdiği hakları İslâm Dini tarafından korunmuştur ve dokunulmaz ilân edilmiştir. Müslüman’a iftira atmak, gıybetini yapmak ve haksız yere kalbini kırmak da hiç şüphesiz kul hakkı kapsamına girer.

Kul hakkının günahından ve vebalinden kurtulmanın tek yolu, bu hakka riayet etmek ve karşı taraf ile gönülden ve içten helâlleşmektir. Helâlleşme sağlandıktan sonra tövbe ve istiğfarda bulunulursa, günahının kirinden de arınmış olur.

Dipnotlar:
1- Lem’alar, s. 91.,
2- Riyâzu’s-Sâlihîn, 234.,
3- Müslim.,
4- Riyâzu’s-Sâlihîn, 217.,
5- Buhârî.

image_pdfimage_print

KONU İLE İLGİLİ MAKALELER

Malın kirli yüzü
524
Salih Bey: “Zekât malı arındırır sözünü açıklar mısınız? Nasıl arındırır? Bir alın teri ürününden ibaret olan helâl malın kirleri nelerdir ki, zekâtla arınmış olsun?” Haram mal zaten kirli maldır. Bu...
Kefareti zor bir kul hakkı: Gıybet
13.767
Afyonkarahisar’dan Mustafa Arseven: “İnsanların kendi aralarında hakkınızı helâl edin demesi ve bu şekilde karşılıklı helalleşme geçerli midir? Şayet bu kişi onun arkasından ileri geri konuşmuş (dedik...
İftira günahından nasıl arınılır?
46.019
Abdullah Bey: “İftira atanın ve iftiraya uğrayanın iftira nedeniyle uğradığı kayıpları özetler misiniz? İftira günahından nasıl arınılır?”   Hiçbir Müslüman iftira edilmeyi hak etmemiştir. İft...
Vasiyetinizi yaptınız mı?
605
Sarı rumuzlu okuyucumuz: “ İslâm’da vasiyetin hükmü nedir? Müslüman’ın vasiyet hususunda ne yapması gerekir? Maide Sûresinin 106, 107 ve 108. âyetlerini açıklar mısınız?”   Peygamber Efend...
Affetme yetkisine sahip miyiz?
7.414
Sertaç Bey: “İnsanlar arasında sıkça ‘Affettim’ kelimesi çok kullanıyor. Affetmek Allah’a (cc) mahsus değil mi? Bizler bunun yerine ‘Hakkımı helâl ederim’ dememiz gerekmez mi? Affetme yetkisine sahip ...
Günah ve tövbe
962
Özcan Bey: “Bazı kitaplarda Peygamber Efendimizin (asm), bazı günahlar zikrettiğini ve bu günahları işleyenler için ‘Allah’ın rahmetinden uzak kalmıştır’ veya ‘Allah lânet etmiştir’ gibi ifadeler kull...
Günahlarda gizlilik derecesi
934
Mustafa Bey: “İşlenen bir haramı anlatmak dînimizce câiz midir? Günahların örtülmesi için kişi böyle bir suçunu gizlemesi mi gerekir? Yani kul kendi vicdanında mı tövbeye sarılmalıdır? Yoksa kul, ‘Ben...
Yemin üzerine
1.049
İzmir’den Mehmet Çiçek: “Yeminin çeşitleri ve kefâreti hakkında bilgi verir misiniz? Bir arkadaşımız iş arkadaşı için ‘Pazartesi seni işe almayacağım’ diye yemin etmiş. Fakat sonradan pişman olmuş ve ...
Gıybet dolayısıyla helâllik istemek
2.987
İzmir’den İbrahim Aydın: “Peygamberimiz (asm) gıybeti nasıl tanımlıyor? Risâle-i Nur’dan gıybet konusunu okuyunca,—kendim için söylüyorum—durumumuzun vahim olduğunu fark ettim. En yakınlarımızın bile,...
Kul hakkı nedir?
4.165
“Kul hakkı nedir? Kul hakkı mahşerde nasıl giderilecek? Kul hakkının affı ve tövbesi nasıl olur?” Üzerimizde iki türlü temel hak vardır. Bunlardan birincisi hukûkullah, yani Allah’ın hakkı; diğer...
Kul hakki affedilir mi?
2.541
Burdur’dan Mustafa Ç.: “Bildiğim kadarıyla kul hakkı affedilmiyor. Peki kul hakkı üzerinde bulunan bir kimse, muhatabını bulamıyorsa veya onunla buluşma, konuşma veya barışma imkânı yoksa (her hangi b...
Yemin bozmak
1.144
Gaziantep’ten Ahmet Şahin: *“Kur’ân’a el basarak yemin etmek, sonra da bozmak günah mı? Böyle yemin edip bozan birisi nasıl kefaret ödeyecektir?”   En iyisi, dilimizi yemine alıştırmamaktır...
Kalbleri temiz olanlar!
771
İbrahim Bey: “Günümüzde insanlar kurtuluşu temiz kalpte aramaktadırlar. Rabbimizin ilahi emirleri ve yasakları, Peygamberimizin sünnetlerine bakarak hiç ibadet yapmayan birinin benim kalbin temiz kims...
Zina İle İlgili Dinin Hükümleri
1.558
“Zinâ ile ilgili dînî hükümleri bildirmenizi istirham ediyoruz.”   Kadınla erkeğin nikâhsız birleşmelerine zinâ denmektedir. Zinâ semâvî dinlerin hepsinde haramdır. İlgili âyetlerden bir...
Mirasta adalet mahşere kalmamalı
36.014
M.Ş. Rumuzlu bayan okuyucumuz: “Babam öldükten sonra ağabeyim, ben size baktım, büyüttüm, kahrınızı çektim, dedi. Bana mirastan pay vermedi. Eşim de aynı dertten muztarip. Eşimin dört erkek, dört kız ...
Bu makale size yardımcı oldu mu? Evet Hayır

One comment

  1. Selamun Aleyküm burda ahirerte sevaplarından alınıp yetmez ise günahlarından alındığı yazılmış peki kul hakkı olduğunu bilmeden hakkını yediğin kişi cennetlik ise (zihinsel hastalar vb) onlardan nasıl bu dünya ve ahirette helallik alırız.? Çok merak ediyorum.?

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir