Besmele’ye nasıl başlanır? Neden onunla değil de ona başlarız?

Abdulkadir Bey: “Birinci Söz’de geçen, “Bismillah her hayrın başıdır, biz dahi başta ona başlarız,” cümlesinde ‘ona başlarız’ ifadesiyle vurgulanmak istenen nedir? Üstad Hazretleri neden ‘onunla başlarız’ değil de, ‘ona başlarız’ diyor?”

ÖNCELİK İŞİN Mİ, BESMELENİN Mİ?    

Bismillahirrahmanirrahim cümlesi bir rahmet cümlesidir. Allah’ı üç ismiyle anmaktır. Allah’ın rahmeti, kudretini, inayetini, şefkatini üzerimize ve işimize çeker. Her işten önce bir amaçtır ve başlı başına bir ibadettir.

Öyleyse,  önce işe mi, önce besmeleye mi başlamalı denirse: 

Cevap: Besmelesiz başlanan iş epter, sonuçsuz, noksan, bereketsiz, rahmetten kopuk olduğuna göre, asıl vurgu işe değil, besmeleye olmalı. ‘İşe besmele ile başlamalı’ dersek, işi öncelemiş, besmeleyi iş için araç kılmış oluruz. Bu tehlikelidir.

‘Önce besmeleye, sonra işe başlamalı’ dersek, her ikisine de önem sırasına göre vurgu yapmış oluruz.

Bu sebeple Bediüzzaman başta besmeleyi amaca koyarak “başta ona başlarız” diyor.

Nitekim Resûlullah Efendimiz (asm) buyurdular ki: “Kim bir yerde oturur ve orada Allah’ın adını anmaz (Bismillahirrahmanirrahim demez) ve hiç anmadan kalkar ise Allah’tan ona bir noksanlık vardır. Kim bir yerde yatar, orada Allah’ın adını anmazsa, ona Allah’tan bir noksanlık vardır. Kim bir müddet yürür ve bu esnada Allah’ın adını anmazsa, Allah’tan ona bir noksanlık vardır.”1

HER ŞEY BİSMİLLAH DİYOR      

“Bismillah” kelimesi Allah’ın adını zikirdir.

Her şeyin Allah’ın adını zikrettiği gerçeğiyle, bizim her işin başında neden “Bismillah” dememiz gerektiğini Birinci Söz’de izah eden Bedîüzzaman, varlıkların Allah’ın adını nasıl andıklarını geniş örneklerle nazara veriyor.

Her şeyin Cenâb-ı Hakkın namına hareket ettiğini, zerrecikler gibi tohumların ve çekirdeklerin başlarında koca ağaçları bunun için taşıdığını, dağ gibi yükleri bu güç ve kudretle kaldırdığını beyan eden Bedîüzzaman, bu hakikati örneklerle şöyle açıklıyor: “Her şey Cenâb-ı Hakkın nâmına hareket eder ki, zerrecikler gibi tohumlar, çekirdekler, başlarında koca ağaçları taşıyor, dağ gibi yükleri kaldırıyorlar. Demek her bir ağaç “Bismillâh” der; hazîne-i rahmet meyvelerinden ellerini dolduruyor, bizlere tablacılık ediyor.

Her bir bostan, “Bismillâh” der, matbaha-i kudretten bir kazan olur ki, çeşit çeşit pek çok muhtelif leziz taamlar, içinde beraber pişiriliyor.

Her bir inek, deve, koyun, keçi gibi mübârek hayvanlar “Bismillâh” der, rahmet feyzinden bir süt çeşmesi olur.”2 

ULUHİYET, RAHMANİYET VE RAHİMİYET SIRLARI    

Bedîüzzaman Hazretleri On Dördüncü Lem’a’nın İkinci Makam’ını Besmeleye tahsis eder.

Orada zikredilir ki: Kâinat simasından, yeryüzü simasına, yeryüzü simasından da insan simasına; yani kâinattan insana, yani arştan ferşe bir nuranî satır gibi uzanan üç Rubûbiyet ve Ehadiyet disiplini vardır.

Bunlar: 1- Ulûhiyet, 2- Rahmâniyet, 3- Rahîmiyet  

Kâinatın her yanında, bütün varlıkların birbirleriyle yardımlaşmaları ve dayanışmaları Ulûhiyet mührünün tezahüründen başka bir şey değildir. “Bismillahirrahmânirrahim”de bulunan Allah lâfzı, böyle yüksek tezahürlerle bize kendisini gösteren Ulûhiyet sıfatına bakmaktadır.

Yeryüzündeki bitkilerin ve hayvanların idaresi, terbiyesi ve işlerinin düzenlenmesinde görülen birbirine benzemeklik, uygunluk, incelik, lütuf ve merhamet ise bize Rahmâniyet imzasını göstermektedir. Besmeledeki “Rahman” ismi de, Rahmâniyet sıfatına bakıyor.

İnsanın manevî mahiyetinde ve simasında bulunan nezaket duyarlılıkları, şefkat incelikleri ve merhamet pırıltıları ise bize Rahîmiyet sikkesini bildiriyor.3  

Besmeledeki üçüncü isim olan “Rahîm” ismi ise Rahîmiyet sıfatına işaret ediyor.

Bismillahirrahmanirrahim diyen insan her üç ismi de zikrederek Allah’ın yardımını ve rahmetini makbul şekilde istemiş oluyor.

Dipnotlar:
1. Ebû Dâvud, Edeb 31, (4856), 107, (5059); Tirmizî, Daavât 8, (3377); Hadisin metni Ebû Dâvud’a aittir.
2. Bediüzzaman, Sözler, Yeni Asya Neşriyat, İstanbul, 2004, s. 17.
3. Bediüzzaman, Sözler, Yeni Asya Neşriyat, İstanbul, 2004, s. 20.

image_pdfimage_print

KONU İLE İLGİLİ MAKALELER

Ehl-i kitabın kestiği hayvanın eti helâl midir?
9.609
Said Akkaş: “Ehl-i kitabın kestiği hayvanın eti helâl midir? Helâl olduğuna dair fetva varmış ama güvenemiyoruz. Allah’ın adıyla kesilmeyen bütün hayvanlar mundar değil midir?”   Kur’ân buy...
Kur´ân cinlere de hitap eder
513
Serhat Bey: “Cinler besmele çekerler mi?” İnsanın pişmiş çamurdan1, ama ahsen-i takvimde, yani en güzel biçimde2 yaratıldığını haber veren ve ona “halifelik”3 makamını vererek, ibadetle mükellef4 k...
Allah’ın büyüklüğünü kavramak
555
Zonguldak’tan okuyucumuz: “Allah’ın büyüklüğünü nasıl kavrayacağız? Bazıları Allah’ı vücutça ve zatça kâinattan büyük olarak tasavvur ediyor. Büyüklük mana itibariyle değil midir?” 1- Allah birdir, t...
Rahim isminin şefkat burcunda tecellisi
577
Salih Bey: “Rahim isminin şefkat burcunda tecellisinden ne anlayacağız?   Bir Rahmet Eli Bediüzzaman Hazretleri bazı yüksek sıfatları bazı esma için bir tezahür ve tecelli alanı olarak zik...
İsimler içinde bir tasnif: Celâl ve Cemâl
1.155
Bayan okuyucumuz: “Risâle-i Nûr’da bahsedilen Celâlî ve Cemâlî isimler nelerdir? Bu isimlerin mevcudatta tecellileri hakkında neler söylenebilir?”   Bismillah cümlesinde Celâl ve Cemâl Allah...
Kesilmiş hazır tavuklar
618
İstanbul/İkitelli’den Mustafa Göç: “Kesilmiş olarak hazır satılan tavuklar alınır ve yenilir mi? Kesimde sıcak suya batırıldığı söyleniyor.” Müslümanların veya ehl-i kitabın yaşadığı memleketlerd...
Haram Bir işe Besmele ile Başlamak
2.684
Esat Bey: “Haram olan bir işe başlarken besmele çekmek insanı imansız mı eder? Eğer öyleyse bilmeyerek çekenler de imansız olurlar mı? İman tazelenirken sadece ‘Lâ ilâhe İllallah’ demek yeterli midir?...
Kur´ân´daki Besmeleler
427
Rize’den Nadide Toprak: “Kur’ân’daki besmeleler 114 defa mı nazil olmuştur? Yoksa bir defa nazil olup her sûrenin başına mı konmuştur?”   Besmele’nin Kur’ân’dan bir âyet olduğunda şüphe yok...
Kur´ân´da âyet sayısı ne kadar ?
602
Afyon’dan Mehmet Mısırlı: “Kur’ân’da 6666 âyet var diye biliyorduk. Fakat defalarca saydık 6240 çıkıyor. Bu fark nereden kaynaklanıyor? Bunu açıklar mısınız?” Afyon/Bolvadin’den Mehmet Hadi Ünlü: “H...
Kur’ân’da en çok zikredilen âyet: Besmele
2.479
Nadide Hanım: “Kur’ân’daki besmeleler 114 defa mı nazil olmuştur? Yoksa bir defa nazil olup her sûrenin başına mı konmuştur?”     Besmele’nin Kur’ân’dan bir âyet olduğunda şüphe yoktu...
Allah için olmak ne demektir?
280
Habib Bey: “Üstad Hazretleri “Allah için işleyiniz, Allah için görüşünüz, Allah için çalışınız.” diyor. Neden Allah için olmalıyız? Allah’ın buna ne ihtiyacı vardır?”Akrabalara iyilik etmeyi nasıl anl...
Allah´ın yardım ve inayeti
3.234
Konya’dan Recep Albayrak: “‘Bismillah Kudret-i Ezeliyenin taalluk ve tesirini celb eder. Ve o taalluk, abdin kesbine ve işine yardım edici bir ruh gibi olur. Öyleyse, hiç kimse, hiçbir işini besmelesi...
Gusül abdesti üzeri
696
“Gusül abdestinin alınışını tarif eder misiniz? Bazıları gusül abdesti alırken Allah rızası için diyor; bu doğru mu?”   Hazret-i Ayşe Validemiz (ra) anlatıyor: “Resûlullah (asm) gusül abdes...
Besmelenin gizli okunmasının hikmeti
646
“Selmgul” rumuzlu okuyucumuz: 1- Zammı surelerin aşikâr okunduğu namazlarda besmeleyi de açıktan okumakta bir mahzur var mı? (Biliyorsunuz Üstad Risale-i Nurlarda besmelenin önemine binaen “besmele te...
Allah nâmına almak
440
“Hemşehri” rumuzlu okuyucumuz: “Birinci sözde geçen: “Allah nâmına vermeliyiz. Allah nâmına almalıyız. Öyle ise, Allah nâmına vermeyen gafil insanlardan almamalıyız..” cümlesini nasıl anlamalıyız. Bir...
Bu makale size yardımcı oldu mu? Evet Hayır

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir